Mapy myśli dla dzieci

· aktualizacja: · mgr Ewa Bensz-Smagała

Mapy myśli to jedno z narzędzi wykorzystywanych w innowacyjnym nauczaniu. Polega na szczególnym rodzaju notowania za pomocą kolorów i obrazów — dzięki temu zwiększa się stopień zapamiętywania (nasz mózg lepiej zapamiętuje obrazy), pobudza się intuicję oraz pracę obu półkul mózgowych.

Mapy myśli – kiedy przydadzą się dziecku?

Trudno zdefiniować grupy, dla których ta metoda notowania i zapisywania własnych myśli i pomysłów może być przydatna. Moim zdaniem jest użyteczna zarówno dla studentów, osób pracujących czy seniorów, jak i dla dzieci i młodzieży.

Na jednym ze szkoleń, które prowadziłam dla nauczycieli, usłyszałam takie pytanie: „Czy jest sens, aby uczyć dzieci tej metody? Przecież to dla nich nie będzie zrozumiałe…”. Hmm… jak już wielokrotnie zdążyłam się przekonać, najlepszą odpowiedzią na takie pytanie jest odwołanie się do własnych doświadczeń.

Dlatego teraz, dla wszystkich wątpiących – zarówno rodziców, jak i nauczycieli – prezentuję, pękając z dumy, prace mojej jedenastoletniej uczennicy Marty. Podczas kursu szybkiego czytania wprowadziłam metodę map myśli. Najpierw przedstawiłam wszystkie korzyści: uporządkowanie informacji, pomoc kolorów i rysunków w zapamiętaniu i zrozumieniu, samodzielna metoda notowania – dzięki temu jest zgodna z kierunkiem rozumowania.

Mapy myśli – powtórki do nauki

Mapy myśli dla dzieci – moje koleżanki

Odpowiednio przygotowane mapy myśli dla dzieci stanowią również materiał do powtórek – dzięki temu, że zapisujemy tam najważniejsze wiadomości metodą skojarzeń, nasz mózg nawet po pewnym czasie jest w stanie odtworzyć wszystkie powiązane ze sobą fakty i informacje. Nie musimy zatem ponownie wertować grubych zeszytów zapisanych skrzętnie drobnym maczkiem. Kolorowa, przejrzysta, ciekawa, a czasem i zabawna mapa myśli inspiruje nasz mózg, pobudza wyobraźnię, przywołuje informacje, które już są w naszej głowie.

Na zajęciach Marta zrobiła dwie mapy. Pierwsza – „na próbę” – dotyczyła jej szkolnych przyjaciółek. Warto, aby za pierwszym razem dziecko wybrało temat dla siebie znany i przyjemny. W tym momencie najważniejsze było poznanie metody, odpowiednie rysowanie mapy i zamieszczanie informacji.

Mapy myśli dla dzieci – żonglowanie

Druga mapa to notowanie ze słuchu – opracowanie na temat korzyści płynących z żonglowania.

Pierwsze mapy myśli dotyczą najczęściej znanego tematu – dbamy o to, aby dziecko swobodnie poruszało się w zagadnieniach, dzięki temu łatwiej opanuje technikę notowania wizualnego. Oprócz nauki samych map wprowadzamy też elementy treningu kreatywności i wizualizacji – to w zasadzie niezbędne, aby dziecko swobodnie poruszało się w rysowaniu skojarzeń i bardziej skomplikowanych pojęć.

Mapy myśli dla dzieci – historia, Kazimierz Wielki

Nasza kursantka przygotowała również mapę myśli, która pomogła jej w nauce do sprawdzianu z historii. Dzięki rysunkom, skojarzeniom i strzałkom nie tylko zaoszczędziła czas powtórek, ale również lepiej zrozumiała zależności przyczynowo-skutkowe. Mapy myśli dla dzieci świetnie sprawdzają się na przedmiotach humanistycznych, praktycznie na każdym etapie edukacji.

Zachęcam zatem wszystkich rodziców i nauczycieli, ale także uczniów i studentów, do zaopatrzenia się w zestaw kredek… i do dzieła!

P.S. Jeśli chcesz wykorzystać mapy myśli w bardziej zaawansowany sposób, polecam wpis: Pamiętaj więcej, ucz się skuteczniej – baza map myśli.


Chcesz, żeby Twoje dziecko opanowało mapy myśli i techniki pamięciowe i przekonało się, że nauka może być przyjemna i skuteczna? Zobacz nasz kurs szybkiego czytania i technik pamięciowych dla dzieci.

Najczęstsze pytania

Czy mapy myśli nie są za trudne dla dziecka?
To częsta obawa — także wśród nauczycieli. W artykule pokazuję prace jedenastoletniej kursantki, która po poznaniu metody samodzielnie tworzyła mapy: od tematu ze swojego świata, przez notowanie ze słuchu, po mapę do sprawdzianu z historii. Kluczem jest to, aby pierwsza mapa dotyczyła tematu znanego i przyjemnego dla dziecka.
Od czego zacząć naukę map myśli z dzieckiem?
Od tematu, który dziecko dobrze zna i lubi (u naszej kursantki były to szkolne przyjaciółki) — na tym etapie najważniejsze jest poznanie metody, odpowiednie rysowanie mapy i zamieszczanie informacji. Warto dodać elementy treningu kreatywności i wizualizacji, aby dziecko swobodnie rysowało skojarzenia. Metodę wprowadzamy m.in. na kursie szybkiego czytania dla dzieci.
Czy mapy myśli naprawdę pomagają w nauce do sprawdzianu?
Tak — mapa zapisana metodą skojarzeń pozwala mózgowi nawet po pewnym czasie odtworzyć powiązane ze sobą fakty i informacje. Nasza kursantka dzięki mapie do sprawdzianu z historii zaoszczędziła czas powtórek i lepiej zrozumiała zależności przyczynowo-skutkowe. Mapy myśli świetnie sprawdzają się na przedmiotach humanistycznych.

Co jeszcze chciałbyś przeczytać?